کارمندی که سه روز تب دارد، گواهی پزشکی میآورد و حقوق کامل همان ماه را میخواهد؛ کارفرمایی که مطمئن نیست کدام روزها را کامل، کدام را نصف و کدام را بدون حقوق حساب کند. اختلاف سر مرخصی بیماری در دبی معمولاً از همینجا شروع میشود: نه از بدخواهی، از ندانستن پلکان حقوق.
در این راهنما میخوانید سقف ۹۰ روزهی مرخصی بیماری در دبی چطور حساب میشود، گواهی پزشکی را تا چه زمانی باید ارائه کرد، مرخصی زایمان چه مراحلی دارد و کارفرما کجا اجازهی پایاندادن به قرارداد را دارد. مبنای متن، مواد ۹ و ۳۰ تا ۳۴ فرمانقانون فدرال شمارهی ۳۳ سال ۲۰۲۱ و آییننامهی اجرایی آن است که وزارت منابع انسانی و اماراتسازی (MOHRE) منتشر کرده است.
فهرست مطالب
مرخصی بیماری در دبی: سقف ۹۰ روز و پلکان حقوق
مادهی ۳۱ فرمانقانون ۳۳/۲۰۲۱ میگوید کارمند بعد از پایان دورهی آزمایشی میتواند حداکثر ۹۰ روز در سال، پیوسته یا پراکنده، مرخصی بیماری بگیرد. پرتال رسمی دولت امارات (u.ae) همین سقف را «به ازای هر سال خدمت» توضیح داده است. حقوق این ۹۰ روز یکنواخت نیست و سه پله دارد:
| پله | روزها | حقوق | مثال برای حقوق ماهانهی ۱۰٬۰۰۰ درهم |
|---|---|---|---|
| اول | ۱۵ روز اول | حقوق کامل | حدود ۵٬۰۰۰ درهم |
| دوم | ۳۰ روز بعدی | نصف حقوق | حدود ۵٬۰۰۰ درهم |
| سوم | ۴۵ روز باقیمانده | بدون حقوق | صفر |
ستون مثال یک محاسبهی ساده است: روزی یکسیام حقوق ماهانه فرض شده است. مبنای دقیق حقوق را قرارداد کار و تعریف «اجرت» در قانون تعیین میکند؛ بنابراین پیش از تسویه، عدد نهایی را با حسابدار یا MOHRE چک کنید.
نکتهی عملی این است که روزهای پراکنده هم در همین پلکان جمع میشوند. کارمندی که در فروردین دو روز و در تیر دوازده روز بیمار بوده، ۱۴ روز از پلهی اول را مصرف کرده است و فقط یک روز حقوق کامل باقی دارد. بنابراین سقف ۹۰ روز یک حساب جاری است، نه سهمیهای که هر بار از صفر شروع شود. کارفرمایی که این جمع را ثبت نکند، در اولین مرخصی طولانی با عدد اشتباه روبهرو میشود.
یک نکتهی دامنه هم هست: فرمانقانون ۳۳/۲۰۲۱ روابط کار بخش خصوصی را تنظیم میکند. مناطق مالی ویژهای مانند DIFC و ADGM قانون کار جداگانه دارند؛ اگر شرکت شما آنجا ثبت شده، متن اتوریتی همان منطقه را هم بخوانید.
اطلاعرسانی و گواهی پزشکی: مرخصی بیماری در دبی چه مدرکی میخواهد؟
طبق بند ۱ مادهی ۳۱، کارمند باید ظرف حداکثر سه روز کاری بیماری را به کارفرما یا نمایندهی او اطلاع بدهد و گزارش پزشکی صادرشده از یک مرکز درمانی معتبر را تحویل کند. پیام واتساپ «امروز نمیآیم» اطلاعرسانی است، اما جای گزارش پزشکی را نمیگیرد.
در عمل، سادهترین روش برای کارفرمای کوچک این است که در قرارداد یا دفترچهی مقررات نوشته شود اطلاع اولیه از چه کانالی و تا چه ساعتی انجام شود و گزارش پزشکی به چه کسی تحویل شود. این بند قانون را عوض نمیکند، اما بحث «خبر داده بودم» را از میان برمیدارد.
کارفرما فقط در دو حالت میتواند حقوق مرخصی بیماری را ندهد. بند ۱ مادهی ۲۰ آییننامهی اجرایی، این دو حالت را نام برده است: بیماری ناشی از رفتار خود کارمند، مانند مصرف الکل یا مواد مخدر، و بیماری ناشی از نقض دستورالعملهای ایمنی که کارمند از آنها مطلع شده و تعهدش را امضا کرده است. بند ۲ همان ماده شرط مهمی اضافه میکند: برای حالت اول، گزارش مرجع ذیصلاح در کشور باید ثابت کند بیماری ناشی از رفتار کارمند بوده است. ادعای شفاهی کارفرما کافی نیست.
مادهی ۳۱ فقط بیماریای را پوشش میدهد که از حادثهی کار ناشی نشده است. آسیب شغلی و بیماری حرفهای مسیر جبران جداگانهای دارد که در مادهی ۳۷ همان فرمانقانون آمده است. هزینهی درمان هم مسئلهی دیگری است و به بیمهی درمانی کارمندان در دبی مربوط میشود؛ مرخصی بیماری فقط حقوق روزهای غیبت را تنظیم میکند.
مرخصی بیماری در دبی در دورهی آزمایشی
بند ۲ مادهی ۳۱ صریح است: کارمند در دورهی آزمایشی مستحق مرخصی بیماری با حقوق نیست. کارفرما میتواند بر اساس گزارش پزشکی که لزوم مرخصی را تأیید میکند، مرخصی بدون حقوق بدهد. طبق مادهی ۹، دورهی آزمایشی حداکثر ۶ ماه از تاریخ شروع کار است.
یعنی کارمند تازهواردی که در ماه سوم قرارداد بیمار میشود، از پلهی اول پلکان هم استفاده نمیکند. برای کارمند، منطقی است که این موضوع را پیش از امضا بداند؛ برای کارفرما، بهتر است مدت دورهی آزمایشی را در قرارداد دقیق بنویسد و اگر قصد دارد در این دوره مرخصی بدون حقوق بدهد، تصمیم را مکتوب کند. جزئیات قرارداد، WPS و هزینهی استخدام را در راهنمای استخدام کارمند در دبی بخوانید.

مرخصی زایمان در دبی: ۶۰ روز و مرخصیهای تکمیلی
مادهی ۳۰ فرمانقانون برای کارمند زن ۶۰ روز مرخصی زایمان تعیین کرده است. این مرخصی در یک پلهی حقوقی ساده خلاصه نمیشود و چند بخش دارد:
| بخش | مدت | حقوق | شرط |
|---|---|---|---|
| مرخصی زایمان | ۴۵ روز اول | حقوق کامل | درخواست کارمند |
| ادامهی مرخصی زایمان | ۱۵ روز بعدی | نصف حقوق | ادامهی همان ۶۰ روز |
| غیبت ناشی از بیماری مادر یا نوزاد | تا ۴۵ روز، پیوسته یا پراکنده | بدون حقوق | بیماری ناشی از بارداری یا زایمان و گواهی پزشکی |
| نوزاد بیمار یا دارای نیاز ویژه | ۳۰ روز، و ۳۰ روز اضافه در صورت درخواست | ۳۰ روز اول با حقوق کامل، ۳۰ روز دوم بدون حقوق | گزارش پزشکی دربارهی نیاز به همراه دائمی |
با همان فرض سادهی حقوق ماهانهی ۱۰٬۰۰۰ درهم، ۴۵ روز اول حدود ۱۵٬۰۰۰ درهم و ۱۵ روز نیمحقوق حدود ۲٬۵۰۰ درهم میشود؛ جمعاً حدود ۱۷٬۵۰۰ درهم برای ۶۰ روز. عدد دقیق به مبنای حقوق قرارداد بستگی دارد.
چند قاعدهی دیگر مادهی ۳۰ را کمتر کسی میداند. کارفرما باید در صورت درخواست کارمند، مرخصی زایمان را از آخرین روز ماهی که بلافاصله پیش از ماه مورد انتظار زایمان است شروع کند و گواهی مرکز درمانی را میتواند بخواهد. اگر زایمان ۶ ماه یا بیشتر پس از شروع بارداری رخ دهد، مرخصی زایمان حتی در صورت مردهبهدنیا آمدن یا مرگ بعدی جنین هم برقرار است. تا ۶ ماه پس از زایمان نیز کارمند حق یک یا دو وقفهی روزانه برای شیردهی دارد، به شرطی که مجموع آنها از یک ساعت بیشتر نشود.
دو نکتهی حساس هم باید روشن باشد. اول، استفاده از مرخصی زایمان یا غیبتهای مذکور، حق کارمند برای گرفتن سایر مرخصیها را از بین نمیبرد. دوم، اگر کارمند در دورهی همین مرخصی نزد کارفرمای دیگری کار کند، کارفرمای اصلی میتواند حقوق آن دوره را ندهد یا آنچه پرداخته را پس بگیرد.
بند ۲ مادهی ۳۰ تأثیر مهمی بر تسویه دارد: ۴۵ روز غیبت بدون حقوق بعد از مرخصی زایمان جزو سابقهی خدمت برای مزایای پایان خدمت حساب نمیشود. اگر این بخش را در محاسبهی نهایی لحاظ نکنید، عدد با فرمول مزایای پایان خدمت نمیخواند.
مرخصی پدری، سوگ و تحصیل: جدول مرخصیهای خاص
مادهی ۳۲ چند مرخصی با حقوق را جدا از بیماری و زایمان مشخص کرده است. مرخصی سالانه هم قاعدهی خودش را دارد که در مقالهی ساعت کار، اضافهکاری و مرخصی سالانه در دبی آمده است.
| نوع مرخصی | مدت | شرط |
|---|---|---|
| مرخصی پدری یا مادری برای نوزاد تازهمتولدشده | ۵ روز کاری، پیوسته یا پراکنده | ظرف ۶ ماه از تولد؛ برای پدر یا مادر، با ارائهی مدرک تولد |
| سوگ (فوت همسر) | ۵ روز | از تاریخ فوت؛ مدرک فوت پس از بازگشت به کار |
| سوگ (پدر، مادر، فرزند، برادر، خواهر، نوه، پدربزرگ یا مادربزرگ) | ۳ روز | از تاریخ فوت؛ مدرک فوت پس از بازگشت به کار |
| مرخصی تحصیلی برای امتحان | تا ۱۰ روز کاری در سال | ثبتنام در مؤسسهی آموزشی تأییدشده در امارات و دستکم دو سال سابقه نزد همان کارفرما |
مادهی ۳۳ مرخصی بدون حقوق را هم با موافقت کارفرما ممکن میداند. طبق همان ماده، این دوره در سابقهی خدمت و دورهی مشارکت در طرح بازنشستگی حساب نمیشود. بنابراین پیش از موافقت یا درخواست مرخصی بدون حقوق، اثر آن را بر تسویهی پایان خدمت هم بسنجید.
پایان مرخصی و پایان قرارداد: کارفرما کجا نباید اشتباه کند؟
بند ۵ مادهی ۳۱ به کارفرما اجازه میدهد پس از اتمام مرخصی بیماری، اگر کارمند نتواند به کار برگردد، خدمت او را پایان دهد؛ به شرط اینکه همهی مطالبات مالی او طبق فرمانقانون و آییننامه پرداخت شود. این اجازه فقط بعد از اتمام مرخصی بیماری است. اخراج وسط مرخصی با استناد به همین بند توجیهپذیر نیست.
موضع کارمند باردار روشنتر است. بند ۸ مادهی ۳۰ پایاندادن به خدمت یا ابلاغ آن را بهخاطر بارداری، مرخصی زایمان یا غیبتهای مجاز همین ماده ممنوع کرده است. هر تصمیمی دربارهی پایان همکاری با کارمندی که باردار است یا تازه زایمان کرده، باید دلیل مستقل و مستندی داشته باشد که ربطی به بارداری نداشته باشد.
از سوی دیگر مادهی ۳۴ میگوید کارمندی که پس از پایان مرخصی بدون دلیل موجه مستقیم به کار برنگردد، برای روزهای غیبت پس از مرخصی حقوق نمیگیرد. بنابراین اگر بیماری ادامه دارد، بهتر است گزارش پزشکی تازه پیش از پایان مرخصی تحویل شود، نه بعد از آن.
اگر کارفرما و کارمند سر یکی از این موضوعها به توافق نرسیدند، مسیر رسمی ثبت شکایت در MOHRE است. مراحل و مدارک را در راهنمای شکایت کارگری در دبی ببینید.
چکلیست کارفرمای کوچک برای مدیریت مرخصی بیماری در دبی
شرکت کوچکی که چند کارمند دارد معمولاً سیستم منابع انسانی ندارد و همهچیز روی واتساپ و حافظه پیش میرود. شش کار سادهی زیر بیشترِ اختلافها را پیش از شروع حل میکند:
- دورهی آزمایشی هر کارمند و تاریخ پایان آن را در قرارداد بنویسید.
- برای هر کارمند دفتر مرخصی بیماری نگه دارید: تاریخ شروع، تعداد روز، مرحلهی پلکان و گزارش پزشکی ضمیمه.
- مهلت سه روز کاری اطلاعرسانی و محل تحویل گزارش پزشکی را در مقررات داخلی بنویسید.
- پیش از نپرداختن حقوق به دلیل «رفتار کارمند»، گزارش مرجع رسمی را در دست داشته باشید.
- برای مرخصی زایمان، تاریخ شروع، گواهی مرکز درمانی و احتساب ۴۵ روز بدون حقوق در سابقهی خدمت را از قبل مکتوب کنید.
- پیش از پایان ۹۰ روز، با کارمند مکتوب هماهنگ کنید که بازگشت به کار ممکن است یا نه.
اگر میخواهید این قاعدهها را همراه با استخدام، قرارداد و برنامهی رشد شرکت در یک چارچوب اجرایی ببینید، مشاورهی توسعهی کسبوکار در دبی مسیر مناسبی است.
سوالات متداول درباره مرخصی بیماری و زایمان در دبی
مرخصی بیماری در دبی چند روز است و حقوقش چقدر است؟
طبق مادهی ۳۱ فرمانقانون ۳۳/۲۰۲۱، کارمند بعد از دورهی آزمایشی تا ۹۰ روز در سال مرخصی بیماری دارد. ۱۵ روز اول با حقوق کامل، ۳۰ روز بعدی با نصف حقوق و ۴۵ روز آخر بدون حقوق است. روزهای پیوسته و پراکنده در همین سقف جمع میشوند.
کارمند باید بیماری را تا چند روز به کارفرما اطلاع دهد؟
بند ۱ مادهی ۳۱ مهلت اطلاع را حداکثر سه روز کاری تعیین کرده است. در همین مدت باید گزارش پزشکی صادرشده از مرکز درمانی معتبر هم تحویل شود. بهتر است کارفرما کانال اطلاعرسانی و محل تحویل گزارش را در مقررات داخلی بنویسد تا اختلافی پیش نیاید.
کارمند در دورهی آزمایشی مرخصی بیماری با حقوق دارد؟
خیر. بند ۲ مادهی ۳۱ میگوید در دورهی آزمایشی مرخصی بیماری با حقوق وجود ندارد، اما کارفرما میتواند با گزارش پزشکی که لزوم مرخصی را تأیید کند، مرخصی بدون حقوق بدهد. دورهی آزمایشی طبق مادهی ۹ حداکثر ۶ ماه از شروع کار است.
مرخصی زایمان در دبی چند روز است؟
مادهی ۳۰ فرمانقانون ۶۰ روز مرخصی زایمان تعیین کرده است: ۴۵ روز اول با حقوق کامل و ۱۵ روز بعدی با نصف حقوق. اگر بیماری ناشی از بارداری یا زایمان مانع بازگشت شود، تا ۴۵ روز غیبت بدون حقوق با گواهی پزشکی ممکن است.
کارفرما میتواند کارمند باردار را اخراج کند؟
بند ۸ مادهی ۳۰ پایاندادن به خدمت کارمند زن یا ابلاغ آن را بهخاطر بارداری، مرخصی زایمان یا غیبتهای مجاز همین ماده ممنوع کرده است. هر تصمیم دربارهی پایان همکاری باید دلیل مستقل و مستندی داشته باشد که به بارداری ربط نداشته باشد.
برای تنظیم قرارداد، مقررات مرخصی و ساختار استخدام شرکت خود با برنامهی رشد در امارات، میتوانید از مشاورهی توسعهی کسبوکار در دبی کمک بگیرید.
مقررات مرخصی و قرارداد کارمندان شرکت را یکبار درست تنظیم کنیم
اگر شرکتتان در دبی کارمند دارد یا قصد استخدام دارد و میخواهید قرارداد، دفتر مرخصی و تعهدهای کارفرما از ابتدا درست چیده شود، درخواست مشاورهی توسعهی کسبوکار بدهید.
منابع
- فرمانقانون فدرال شمارهی ۳۳ سال ۲۰۲۱ دربارهی تنظیم روابط کار و آییننامهی اجرایی آن (MOHRE)
- انواع مرخصی در بخش خصوصی (پرتال رسمی دولت امارات، u.ae)
مبلغها نمونهی محاسباتیاند؛ پیش از تسویه، مبنای حقوق و شرایط پرونده را با MOHRE یا مشاور حقوقی تأیید کنید.


